Chương 146. Thiện ác đúng sai. (1)

Mùng một tháng năm, dưới cái nắng gắt ngày hè, đứng trước cổng lý sơ sài của lý Manh Sơn một lần nữa, tâm trạng Hắc Phu hết sức phức tạp.

Có lẽ cảm thấy tăng trưởng hộ khẩu năm nay chắc chắn không thể đạt chỉ tiêu, nên sau khi kết quả xét xử được chuyển xuống hương lý, hương sắc phu của hương Huân Thủy đã đâm lao thì phải theo lao, dứt khoát hạ lệnh, cho người đến tịch thu sạch sẽ gia súc, tài sản đáng giá của lý Manh Sơn, sau đó phóng hỏa thiêu rụi cái lý tụ này cho xong chuyện!

Dù sao nơi đó cũng phải đi rất xa mới tới, nay đơn vị hành chính đã không còn, để lại nhà cửa cũng chỉ làm sào huyệt cho bọn sơn tặc vong mạng mà thôi.

Nhiệm vụ này, đương nhiên lại rơi xuống người đình trưởng địa phương...

Trở lại chốn cũ, đám người đình Hồ Dương cũng có chút bùi ngùi. Đây là vụ án hung hiểm nhất mà họ gặp phải, nếu không nhờ Tiểu Đào kịp thời bắn chết kẻ kích động giết quan bỏ trốn kia, chẳng biết mọi chuyện sẽ ra sao? Có lẽ họ đã bị đánh thành thịt nát rồi, nghĩ lại vẫn còn thấy sợ hãi.

Tiến vào đi dạo một vòng, họ phát hiện cái khu dân cư từng có chút hơi người nay đã chẳng còn bóng người. Chim sẻ đậu trên bếp lò, những con chó vàng không tìm thấy chủ chạy loạn khắp nơi, đâu đâu cũng là một mảnh hỗn loạn, tan hoang, cỏ dại nhanh chóng chiếm cứ mọi ngóc ngách.

Chứng kiến cảnh này, Quý Anh cũng có chút hoang mang. Khi đi ngang qua một hộ gia đình, hắn nhớ lại lần đầu tiên mình đến đưa thư, còn từng vào trong xin một hớp nước uống, gia đình đó đối xử với hắn khá thiện ý. Hắn còn đứng nói chuyện với họ vài câu, thấy họ đều là người thật thà.

Lúc trước nhìn thấy thảm cảnh của những nữ tử bị bắt cóc, Quý Anh chỉ hận không thể giết sạch người của cả cái lý này cho rồi. Nhưng sau khi nghe phán quyết, mười mấy người bị xử tử hình đương nhiên không đáng thương xót, nhưng cả lý hơn trăm người cùng lúc trở thành hình đồ, chỉ nghe thôi đã thấy kinh tâm động phách.

Chưa kể còn có mười mấy, hai mươi đứa trẻ chưa trưởng thành sẽ vì thế mà trở thành trẻ mồ côi trong ẩn quan...

Quý Anh đóng lại cánh cửa ngôi nhà hoang kia, mặt thất thần quay đầu lại hỏi Hắc Phu:" Hắc Phu huynh đệ, việc chúng ta làm lần này, rốt cuộc là đúng hay sai? Để cứu bốn người mà lại tống hai trăm người vào ngục, như vậy có đáng không?"

Những người khác cũng lần lượt ngẩng đầu nhìn sang. Có thể thấy, trong lòng họ cũng cùng nỗi băn khoăn này.

Lòng Hắc Phu cũng rất loạn, nhưng là người đứng đầu, y phải trấn an nhân tâm, trầm ngâm hồi lâu mới nói: "Bạo hành của một người đối với một người là tội ác, bạo hành của một trăm người đối với một người cũng là tội ác. Phán quyết theo luật lệnh thì không thể vì người đông mà luật không trách đám đông."

Đại bộ phận Nho gia tin rằng nhân tính bản thiện, giống như nước chảy xuống thấp, là thứ bẩm sinh. Ngay cả khi có người nảy sinh ác niệm, đó cũng là do hoàn cảnh ép buộc, chỉ cần thông qua đạo đức, giáo hóa là có thể đưa người ta về đường chính.

Tuy nhiên thực tế là, dù đã giáo hóa hơn hai nghìn năm, ở những nơi hẻo lánh, những việc như dìm chết trẻ sơ sinh, bắt cóc bán người chưa bao giờ dừng lại.

Để giải quyết những vấn đề mà đạo đức giáo hóa không giải quyết được, Pháp gia đã đi theo con đường hoàn toàn ngược lại, cho rằng nhân tính bản ác, tất cả do lợi ích mà ra. Ví như Hàn Phi Tử từng đau xót nói rằng: "Cha mẹ đối với con cái, sinh nam thì chúc mừng nhau, sinh nữ thì giết đi."

Tại sao? Vì lợi ích cả. Nam hài có thể nối dõi tông đường, lại có sức lực làm ruộng, nữ hài lớn lên lại phải tốn một phần của hồi môn, lương thực trong nhà vốn chẳng nhiều, nuôi con cho nhà người khác thì không bõ công.

Trong mắt Pháp gia, ngay cả cha mẹ con cái ruột thịt còn tính toán lợi hại như thế, huống hồ là người dưng? Cho nên yêu lợi ghét hại đã ăn sâu vào nhân tính, tuyệt đối không thể thông qua nỗ lực sau này mà thay đổi được!

Thế nên người Pháp gia dứt khoát nghiến răng bảo rằng: Chúng ta cứ mặc kệ thiện ác, chỉ nhìn đúng sai đi!

Trong một quốc gia, an phận thủ thường là thiện dân, nếu gây hại cho người khác thì là ác đồ.

Một người làm việc ác lên một người là sai, trăm người làm việc ác lên một người cũng là sai. Những loại ác đồ bạo dân này, có bao nhiêu tính bấy nhiêu, tất cả đều phải chịu trừng phạt.

Chỉ cần nghiêm hình chấp pháp khiến người ta không dám phạm giới thì thiên hạ sẽ đại trị.

Nhưng họ đã nhìn xã hội và nhân tính quá đơn giản. Những người vốn không phạm pháp nhưng bị liên lụy, từ đó sẽ coi pháp luật là ác pháp, coi nhà Tần là bạo Tần. Đạo đức giáo hóa đơn thuần tất nhiên là không được, vậy hình phạt Pháp gia đơn thuần liệu có đủ không?

Hắc Phu rơi vào trầm tư.

Vụ án họ làm lần này, mục đích phương hướng lớn là đúng. Những nữ tử bị bắt cóc được về nhà, đương nhiên là chuyện tốt. Những kẻ bạo hành ngược đãi họ phải chịu sự trừng phạt đích đáng, cũng đủ làm hả lòng người.

Nhưng đem toàn bộ dân chúng lý Manh Sơn, không phân nam nữ, đều theo tội liên đới mà phạt làm lệ thần thiếp, ngay cả Hắc Phu cũng không tránh khỏi có vài phần bất an, bởi vì y biết rõ kết cục của những người đó.

Trong một tháng qua, mỗi khi đến huyện thành tham gia thẩm án, y đều ghé qua chợ người bán nô lệ của huyện An Lục.

Những món hàng hai chân đó tràn ngập trong các chuồng trâu ngựa, không khí nồng nặc mùi lạ, mồ hôi, máu, hòa lẫn với mùi hôi thối bốc ra từ hố phân nơi giam giữ các lệ thần thiếp. Nhìn những lệ thần thiếp bị nhốt trong lồng, hoặc mang gông cùm bằng gỗ, hoặc bị buộc lại với nhau bằng dây thừng, ai nấy đều héo hon, đầu bù tóc rối, sớm đã mất đi hy vọng vào cuộc sống. Chỉ có vài đứa trẻ lệ thần thiếp nhỏ tuổi đôi mắt còn chút ngây thơ, đưa bàn tay bẩn thỉu về phía y như đang van nài sự cứu giúp.

Nói ra làm người ta ngạc nhiên, trong khi Tần luật trấn áp bắt cóc, nghiêm cấm sĩ ngũ bán vợ con, nhưng lại cho phép buôn bán nô lệ. Ngoài những tù binh, man di từ nước ngoài tràn vào, hàng năm đều có không ít người Tần bị liên đới chịu hình mà bị giáng làm lệ thần thiếp. Cảnh ngộ của họ còn chẳng bằng những người nữ tử bị bắt cóc kia. Nếu bảo giữa hai bên thực sự có khác biệt lớn lao gì thì cũng không hẳn.

Nghĩ kỹ thì sự mâu thuẫn này thực ra không hề mâu thuẫn. Chính quyền nước Tần là một chính phủ có ham muốn kiểm soát cực mạnh, tất cả những việc vượt ra ngoài tầm kiểm soát của quan phủ đều bị cấm đoán: thương nghiệp bị trấn áp nghiêm ngặt, hộ tịch không cho phép di chuyển tùy ý. Có như vậy mới khiến người dân không thể không thông qua hai con đường canh chiến để mưu cầu thay đổi giai cấp của bản thân, từ đó đạt được mục đích cường binh phú quốc.

Như vậy, số người bị phạt làm lệ thần thiếp do phạm tội, số lượng nhiều hay ít, thời hạn hình phạt dài hay ngắn đều nằm trong tầm kiểm soát của quan phủ, và những người này còn có thể đóng vai trò là tầng lớp đáy của kim tự tháp quân công tước, không ngừng tạo ra giá trị lao động cho quốc gia.

Nhưng bắt cóc bán người tư nhân thì khác. Một mặt, những bách tính mất con cái sẽ nảy sinh bất an, tạo ra hỗn loạn và sợ hãi. Mặt khác, loại di chuyển tầng lớp nhân khẩu nằm ngoài tầm kiểm soát của quan phủ này không thể mang lại bất kỳ lợi ích nào cho quan phủ, nên bị coi là khối u ác tính, không thể không trừ khử!

(*) Nói rõ chút thì chuyện canh chiến này lại là tư tưởng một bộ phận Nông gia, không phải do Pháp gia làm ra.